Yurt Dışında Yaşayan Türkler İçin Uyarı: Sınır Dışı Tehdidi 2 Mayıs 2026 tarihinde Hakan Kaplan tarafından bildirildi. Hollanda’da yaşayan bir Türk ailesi, belediyenin belirlediği süre içinde uyum sınavına (inburgering) katılmadıkları gerekçesiyle oturum izinlerini kaybetme riskiyle karşı karşıya geldi. Bu durum, Türk toplumu içinde büyük bir infiale yol açarak, “Uygulamalar kasten mi sertleştiriliyor?” gibi tartışmaları yeniden gündeme getirdi.
PARA CEZALARI YERİNE SINIR DIŞI TEHDİDİ Hollanda’da uyum yükümlülüğünü yerine getiremeyenlere daha önce genellikle para cezası uygulanırken, bu olayda doğrudan oturum iptali tehdidinin ortaya çıkması dikkat çekti. Hukuk uzmanları, uyum sınavına katılmamanın tek başına bir sınır dışı nedeni olamayacağını savunarak, Göç ve Vatandaşlık Dairesi’nin (IND) bu sert yaklaşımını “önce uygula, sonra değerlendir” stratejisi olarak nitelendiriyor.
ANKARA ANLAŞMASI’NIN ETKİSİ TARTIŞILIYOR Türk vatandaşlarının haklarını koruyan 1963 Ankara Anlaşması ve bu kapsamda “hakları kötüleştirmeme” (standstill) ilkesi, yaşanan bu durumla tekrar sorgulanmaya başlandı. 1 Ocak 2025 itibarıyla süresiz oturum başvurularında uyum diploması şartının getirilmesi, kazanılmış hakların ihlali olarak değerlendiriliyor. Hollanda Danıştayı, bu sınav şartının Avrupa Birliği hukukuna uygunluğunu denetlemek için konuyu Avrupa Adalet Divanı’na taşımış durumda.
“BÜROKRATİK SÜREÇLER MAĞDURİYET YARATIYOR” Belediye bürokrasisindeki gecikmeler, randevu sisteminin yoğunluğu ve karmaşık yasalar, iyi niyetli vatandaşları bile “yasadışı” konumuna düşme riskiyle karşı karşıya bırakıyor. Sivil toplum kuruluşları, Türk vatandaşlarına uygulanan tedbirlerin diğer yabancılara göre daha ağır ve ayrımcı bir nitelik taşıdığını öne sürüyor.
“HUKUKİ DESTEK OLMAKSIZIN HAREKET ETMEYİN” Hukuk uzmanları, Ankara Anlaşması’nın sağladığı ek koruma mekanizmalarının hala geçerli olduğunu hatırlatarak önemli bir çağrı yaptı: “Uyum sınavına girmemek, özellikle çalışan Türk vatandaşları ve aileleri için doğrudan bir sınır dışı nedeni olamaz. Bu tür idari kararların mahkemelerden dönme olasılığı oldukça yüksektir. Benzer sıkıntılar yaşayan vatandaşların, hukuki destek almadan hiçbir belgeyi imzalamamaları önemlidir.”